Przypomnijmy, w lipcu 2018 roku mieszkańcy Domachowa (powiat gostyński) obchodzili uroczyście 450-lecie powstania kościoła parafialnego pod wezwaniem świętego Michała Archanioła, który wtedy datowano jeszcze na 1568 rok. Równolegle rozpoczynała się realizacja gruntownych prac renowacyjnych wnętrza świątyni w ramach projektu „Renowacja zabytkowych obiektów sakralnych architektury drewnianej regionu Wielkopolski - etap II” - współfinansowanego przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Pod deskami znajdował się artystyczny skarb

Ku zaskoczeniu specjalistów, pod XVII-wiecznym odeskowaniem ścian prezbiterium domachowskiego kościoła odkryto pozostałości polichromii na zrębie, czyli malarskich - florystycznych i figuralnych - kompozycji nakładających się w dwóch warstwach, z których starszą datowano jeszcze na średniowiecze. Ze względu na tematykę nazwano je "Biblia Pauperum Domachovensis", czyli domachowska biblia ubogich.

Unikatem okazała się także, znajdująca się we wnętrzu, szkieletowa konstrukcja wzmacniająca ściany. Polichromie zostały wkomponowane w ożebrowanie budowli wyznaczające podziały scen i włączone w zamysł dekoratorski poprzez zdobienie roślinne. Wkrótce okazało się, że podobną strukturę i wystrój ma także cała nawa główna, która od początku tworzyła przestrzeń pierwotnego kościoła.

- Odkrycie natychmiast przewartościowało spojrzenie na obiekt i wymusiło zmianę zakresu prac konserwatorskich, gdyż rutynowa renowacja zamieniła się w fascynujące badanie tajemniczej przeszłości naszego kościoła. Budowla została zachowana przez wieki w nietkniętym stanie i wystroju - cudownie nienaruszona przez następujące po sobie remonty i renowacje - mówi ksiądz Paweł Minta, proboszcz parafii pod wezwaniem świętego Michała Archanioła w Domachowie.

Do tego, ile lat ma kościół w Domachowie doszli po drewnie

Odkrycie polichromii pchnęło specjalistów do jeszcze głębszego zbadania historii kościoła św. Michała Archanioła w Domachowie i odkrycia kolejnych rewelacji, tym razem związanych z wiekiem świątyni.

Na zlecenie wojewódzkiego konserwatora zabytków w połowie 2019 roku wykonano serię analiz dendrochronologicznych, które z absolutną pewnością ujawniły, że oto kościół w Domachowie jest starszy o... 200 lat, od wskazywanej przez przekazy historyczne daty 1568 roku. W konsekwencji można mówić o podroży w czasie, gdyż uważana dotychczas za renesansową domachowska świątynia okazała się w rzeczywistości pochodzić z okresu wieków średnich i schyłku czasów piastowskich. Wyniki badań laboratoryjnych wykazały jednoznacznie, że świątynia zbudowana w latach 1368 - 1369 jest najstarszym znanym na ziemiach polskich drewnianym kościołem z zachowaną oryginalną, kompletną średniowieczną więźbą dachową storczykową.

Źródło: strona internetowa parafii pw. św. Michała Archanioła w Domachowie

- Rewelacja tego odkrycia spowodowała, że w 2018 roku obchodzono w Domachowie 450-lecie, a w 2019 - 650-lecie istnienia kościoła. Niewątpliwie mamy do czynienia z najstarszą znaną, integralnie zachowaną budowlą drewnianą w naszym kraju. Zmusza to nasze pokolenie, by na nowo pisać początki historii parafii, regionu, a nawet Polski - podaje ksiądz P. Minta.

Obecnie w kościele pw. św. Michała Archanioła w Domachowie można w pełnej okazałości zobaczyć odkryte polichromie "Biblia Pauperum Domachovensis"

- Zachęcając do zwiedzania tego unikalnego zabytku, zapraszam do podróży w czasie przez wieki - do korzeni naszej tożsamości - dodaje proboszcz parafii pw. św. Michała Archanioła w Domachowie.

Zdjęcie wnętrza kościoła pw. św. Michała Archanioła w Domachowie po renowacji udostępnione dzięki uprzejmości Stowarzyszenia Krobia.org.

Domachowo (1)

Nie tylko najstarszy, ale i najładniejszy?